موضوع تحقيق:
آربيتراژ، فرصت آربيتراژي و
تئوري قيمت‌گذاري آربيتراژ
(Arbitrage Pricing Theory)



دانشجو:
هادي ح

به نام خداوند بخشنده مهربان
موضوعات اصلي:
	آشنايي با مفهوم آربيتراژ
	فرصت آربيتراژي
	مدل‌هاي عاملي بازدهي‌هاي دارايي
	مدل قيمت‌گذاري آربيترا‍ژ
	كاربردهاي APT
	و چند مثال

آربيتراژ  چيست؟
مفهوم آربیتراژ را می‌توان حداقل با دو رويکرد متفاوت (و البته معادل) توضیح داد:
اولین توضیح می‌تواند این باشد که دقت کنیم که دارایی‌ها در بازار قابل بازتولید شدن توسط دارایی‌های دیگر هستند. یعنی می‌توان خروجی یک دارایی را عینا توسط ترکیبی از دارایی‌های دیگر به دست آورد. حال اگر قیمت دو دارایی با هم متفاوت باشد آربیتراژ رخ می‌دهد.
تعریف دوم که تعریف ریاضی و دقیق است می‌گوید آربیتراژ زمانی رخ می‌دهد که قیمت سبدی از دارایی‌ها در همه حالت‌ها صفر یا منفی و بازده آن در همه حالت‌ها بزرگ‌تر یا مساوی صفر و در برخی حالت‌ها اکیدا بزرگتر از صفر باشد. یعنی ما بدون این که هزینه‌ای متحمل شویم سود انتظاری مثبت به دست می‌آوریم. این مفهوم به عبارت "ناهار مجانی" اقتصاددان‌ها بسیار شبیه است. ((Free-Lunch

معني آربيتراژ:
آربيتراژ به معني كسب بازده اضافه بر بازده بدون ريسك، بدون متحمل شدن ريسك اضافه است.
بنابراين، تعريف معمول آربيتراژ كه به صورت "كسب بازده بدون تحمل ريسك" مطرح مي‌شود، تنها در صورتي صحيح خواهد بود كه نقش زمان را حذف كنيم و معاملاتي كه منجر به ايجاد بازده مي‌شوند در يك لحظه زماني صورت بگيرد. در غير اين صورت اگر فاصله معاملات Δt باشد آنگاه سود حاصله از معاملات بدون ريسك آربيتراژي بايد با  Δt × Rf مقايسه شود كه در آن نرخ بازده، بدون ريسك است.
آربيتراژ و تعادل
آربيتراژ و به تبع آن بازار یا «قیمت بدون آربیتراژ» کلیدی‌ترین مفهوم برای متخصّصین فاینانس است و همان نقشی را بازی می‌کند که "تعادل" برای اقتصاددان‌ها دارد. البته فقدان آربیتراژ و تعادل در واقع دو روی یک سکه هستند و هر دو به مفاهیم مشترکی اشاره می‌کنند.
هر چه بازارها كاراتر باشند اين تعادل سريع‌تر برقرار و فرصت آربيتراژ كوتاه‌تر است.
برای اين‌که درک روشنی از ساز و کار آربيتراژ داشته باشيم، می‌توانيم آن را با مفهوم «قانون ظروف مرتبط» در فيزيک مقايسه کنيم. براساس قانون مزبور، هرگاه دو ظرف که ارتفاع مايع درون آن‌ها با يکديگر متفاوت است با شرايط خاصی به يکديگر «مرتبط» شوند، ارتفاع مايع درون آن‌ها با يکديگر مساوی خواهد شد. آربيتراژ دقيقاْ به همين شکل عمل می‌کند.
آربيتراژ هم در بازار ارز معمول است و هم در بازار سرمايه. آربيتراژ در بازار ارز به آربيتراژ ارز و آربيتراژ در بازار سرمايه به آربيتراژ بهره معروف است.
آربيتراژ در بازار ارز می تواند دوجانبه ، سه جانبه يا چند جانبه باشد. در آربيتراژ دو جانبه فقط دو ارز مطرح است ؛ مثلاً دلار و ين.